Gemert heeft altijd een bijzondere, onafhankelijke positie ingenomen. In 1249 werd het al genoemd als vrije heerlijkheid onder het geslacht Van Gemert. In 1366 kwam die heerlijkheid in handen van de Duitse Orde. Daardoor ontstond een soort vrijstaat (een Kommanderij) aan de rand van de Nederlanden.

Sinds 1941 probeert Heemkundekring De Kommanderij de geschiedenis van Gemert te doen herleven.